Πανελλήνιες Εξετάσεις.
Το επιστέγασμα μιας πολυετούς προσπάθειας των παιδιών για να κατακτήσουν έναν πανεπιστημιακό τίτλο.
Κάποια θα περάσουν και κάποια θα επαναλάβουν την προσπάθεια.
Όλοι μας, αυτό συμβαίνει κάθε χρόνο, θα δώσουμε συγχαρητήρια σε όσα παιδιά και στους γονείς τους, που θα περάσουν στα πανεπιστήμια.
Τα άλλα παιδιά τι; Δεν αξίζουν τίποτε; Είναι κατώτερα αυτών που πέρασαν σε κάποιο πανεπιστήμιο
Αυτά δεν αξίζουν μια επιβράβευση για ότι κάνανε μέχρι σήμερα και μια ηθική ώθηση για τον αγώνα της ζωής τους που τα περιμένει;
Με τι δύναμη να τολμήσει ένα παιδί να πει στους γονείς του ότι δεν θέλει να πάει σε πανεπιστήμιο αλλά θέλει να γίνει «σιδεράς» ή να ασχοληθεί με κάποια άλλη τέχνη.
Τεχνίτης. Ένας άνθρωπος με κατώτερο επάγγελμα άρα και κατώτερη κοινωνική θέση.
Στον γιατρό μιλάμε στον πληθυντικό. Στον τεχνίτη μιλάμε «γειά σου μάστορα».
Μέχρι εκεί φθάνει ο πολιτισμός μας και η σύγχρονη μόρφωσή μας.
Ένας από τους πιο καλά διασωζόμενος αρχαίος ναός είναι αυτός του Ηφαίστου στην δυτική πλευρά της Ακροπόλεως.
Ο Ήφαιστος ήταν προστάτης θεός της τέχνης του μετάλλου και της φωτιάς. Δύσμορφος και κουτσός, οι υπόλοιποι θεοί τον είχαν για κατώτερό τους και πολλές φορές προσπάθησαν να τον εκδιώξουν από τον Όλυμπο.
Όμως ματαιοπονούσαν.
Ο Ήφαιστος ποτέ δεν κάθισε σε θρόνους να ξεκουράζεται. Παντού συμβολίζεται σκυμμένος πάνω από ένα αμόνι, δίπλα στο καμίνι και με τα δυνατά του μπράτσα να σφυρηλατεί τον σίδηρο πνιγμένος από τον καπνό, ιδρωμένος και καμένος από την φωτιά της δημιουργίας.
Με τα σύμβολά του, το αμόνι και το σφυρί και την λαβίδα, ήταν αυτός που έδινε λύσεις στα προβλήματα των υπολοίπων θεών με την ευστροφία του και τις δεξιότητές του στην φωτιά και το μέταλλο. Δεν είναι καθόλου τυχαίο, που ο Όμηρος τον επαινεί τόσες φορές μέσα στην Ιλιάδα για τα δημιουργικά κατορθώματά του.
«…δῶκε δε μήτηρ
χρύσεον ἀμφιφορῆα Διωνύσοιο δέ δῶρον
φάσκ’ ἔμενε ἔργον δε περικλυτοῦ Ἡφαίστοιο
ἐν τῶ τοι κεῖται λεύκ’ ὀστέα φαίδιμ’ Ἀχιλλεῦ
μίγδα δε Πατρόκλοιο μενοιτιάδαο θανόντος…»
«… κι έναν χρυσό αμφορέα
έφερε η μητέρα σου, δουλειά του ξακουσμένου Ηφαίστου,
Κι έλεγε απ’ τον Διόνυσο πως χάρισμα τον είχε
Εκεί, Αχιλλέα, βάλαμε τα κόκαλά σου τ’άσπρα,
Με του Πατρόκλου ανάμιχτα, που ‘χε από πρίν πεθάνει…»
(Οδύσσεια Ω 74-7 κατασκευή τεφροδόχου Αχιλλέως και Πατρόκλου)
Ήταν ο εργάτης τεχνίτης που κατασκεύαζε τους κεραυνούς του Δία για να γίνει ο παντοδύναμος κύριος θεών και ανθρώπων. Είναι αυτός που κατασκεύασε τα αυτοκινούμενα τρίποδα που κάθονταν οι υπόλοιποι θεοί επάνω τους και αυτά τους πήγαιναν μόνα τους στον χώρο που γινόταν η συνέλευσή τους. Αυτός κατασκεύασε το Τάλο, τον φοβερό γίγαντα φρουρό της Κρήτης. Τα χρυσά αγάλματα εφήβων που είχαν σκέψη και φωνή, το σκήπτρο του Δία, το δρεπάνι της Δήμητρας, τα βέλη του Απόλλωνα και της Άρτεμης...
Ποτέ οι θεοί δεν θα μπορούσαν να επιβλέψουν τους ανθρώπους χωρίς την βοήθεια του Ηφαίστου. Τόση ήταν η δύναμη του τεχνίτη θεού.
Όμως ο Ναός αυτός όμως του Ηφαίστου, δεν ήταν αφιερωμένος μόνον σε αυτόν. Ήταν και στην θεά Αθηνά την επονομαζόμενη Εργάνη. Ένας συνδυασμός προστάτιδων δυνάμεων που μαρτυρά την σημαντικότητα της έννοιας του τεχνίτη. Αυτόν που σήμερα ο κοινωνικός ιστός, καλυμμένος από τον μανδύα της άγνοιας, θεωρεί κατώτερη κοινωνική μονάδα. Ήφαιστοι της κοινωνίας.
Η θεά Αθηνά δεν θα μπορούσε να λείψει από τον ναό αυτόν. Είναι η θεά της διανόησης και της γνώσης. Η θεά που προστατεύει την δημιουργική δεξιοτεχνία των χεριών του τεχνίτη. Όπως αναφέρει και ο μέγιστος Σωκράτης, η τέχνη είναι ποίηση, με την έννοια της δημιουργίας και όχι μόνον του γραπτού λόγου.
Τέχνη μπορεί να δημιουργήσει μόνο η ελεύθερη σκέψη και εκεί διαφέρει ο τεχνίτης από τον εργάτη.
Η σκέψη δεν δαμάζεται και επομένως ο τεχνίτης θα δημιουργεί αέναα και θα είναι αναγκαίος σαν κοινωνική μονάδα. Ακόμη και σήμερα, συχνά ακούμε ότι κάποιος ζητάει εναγωνίως έναν τεχνίτη. Όσο και να αυτοματοποιηθεί η τεχνολογία μας ποτέ δεν θα μπορέσει να αντικαταστήσει τελείως τα χέρια του τεχνίτη.
Ας μην επαινούμε μόνον τα παιδιά των πανεπιστημίων.
Όλα τα παιδιά αξίζουν τον έπαινό μας και το χειροκρότημά μας.
Είναι η νέα γενιά πολεμιστών της ζωής.
ΓΡΑΦΕΙ Ο Γιάννης Ωραιόπουλος
