ΥΠΕΣ: Διευκρινίσεις για τους προϋπολογισμούς των Δήμων το 2027 σε συχνές ερωτήσεις
Απαντήσεις σε συχνά ερωτήματα σχετικά με την κατάρτιση των προϋπολογισμών των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης για το οικονομικό έτος 2027 ανάρτησε το Υπουργείο Εσωτερικών, παρέχοντας διευκρινίσεις για την ταξινόμηση εσόδων και δαπανών, την εφαρμογή του νέου Τέλους Τοπικής Ανάπτυξης, τη διαχείριση των χρηματικών διαθεσίμων των καταργημένων σχολικών επιτροπών και τη σύνταξη των προϋπολογισμών των νομικών προσώπων ιδιωτικού δικαίου των ΟΤΑ.
Οι απαντήσεις προέρχονται από τη Διεύθυνση Οικονομικών Τοπικής Αυτοδιοίκησης και ειδικότερα από το Τμήμα Οικονομικής Διοίκησης και Προϋπολογισμού και αφορούν ζητήματα που ανακύπτουν κατά την εφαρμογή του νέου λογιστικού πλαισίου και της κοινής οικονομικής ταξινόμησης.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι διευκρινίσεις για το νέο Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης, το οποίο προβλέπεται από τον ν. 5314/2026, καθώς και για τη δυνατότητα κάλυψης ελλειμμάτων των προϋπολογισμών συγκεκριμένων φορέων της Αυτοδιοίκησης από τα χρηματικά τους διαθέσιμα.
1. Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης: Προσωρινή εγγραφή στον ΑΛΕ του ΤΑΠ
Μία από τις σημαντικότερες διευκρινίσεις αφορά το νέο Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης (ΤΤΑ), που προβλέπεται στο άρθρο 392 του ν. 5314/2026.
Σύμφωνα με την απάντηση του Υπουργείου Εσωτερικών, για τον προϋπολογισμό οικονομικού έτους 2027 το σχετικό έσοδο θα εγγράφεται στον:
ΑΛΕ 1130106 – «Τέλος Ακίνητης Περιουσίας».
Η συγκεκριμένη ταξινόμηση θα εφαρμόζεται μέχρι να τροποποιηθεί το Σχέδιο Λογαριασμών από το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και να δημιουργηθεί νέος, διακριτός Αναλυτικός Λογαριασμός Εσόδων για το Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης.
Η διευκρίνιση έχει ιδιαίτερη σημασία για τις οικονομικές υπηρεσίες των Δήμων, καθώς επιλύει το ζήτημα της λογιστικής αποτύπωσης του νέου τέλους κατά την κατάρτιση των προϋπολογισμών του 2027.
2. Χρηματικά διαθέσιμα καταργημένων σχολικών επιτροπών
Το Υπουργείο Εσωτερικών διευκρινίζει επίσης τον τρόπο εγγραφής των χρηματικών διαθεσίμων που προέρχονται από σχολικές επιτροπές οι οποίες καταργήθηκαν σύμφωνα με την παράγραφο 1 του άρθρου 34 του ν. 5270/2026.
Τα ποσά αυτά εγγράφονται στον:
ΑΛΕ 1390989 – «Λοιπά έσοδα από λοιπές κεφαλαιακές μεταβιβάσεις».
Η απάντηση αφορά την ορθή ταξινόμηση των ποσών που περιέρχονται στους Δήμους από τις καταργημένες σχολικές επιτροπές.
Πρόκειται για ζήτημα με πρακτική σημασία, καθώς οι οικονομικές υπηρεσίες καλούνται να ενσωματώσουν τα σχετικά ποσά στον δημοτικό προϋπολογισμό, σύμφωνα με τη νέα οικονομική ταξινόμηση.
3. Ψηφιακό Τέλος Συναλλαγής: Διαφορετική αντιμετώπιση ανάλογα με τον υπόχρεο
Διευκρινίσεις παρέχονται και για την εγγραφή του Ψηφιακού Τέλους Συναλλαγής, με διάκριση μεταξύ δύο περιπτώσεων.
α) Όταν ο ΟΤΑ εισπράττει το τέλος από τρίτους για να το αποδώσει στο Δημόσιο
Χρησιμοποιείται τόσο για το έσοδο όσο και για το έξοδο ο:
ΑΛΕ 5930106 – «Ψηφιακό τέλος συναλλαγής».
β) Όταν το τέλος βαρύνει τον ίδιο τον ΟΤΑ
Στην περίπτωση αυτή χρησιμοποιείται ο:
ΑΛΕ εξόδου 2710989 – «Λοιποί τρέχοντες φόροι».
Η διάκριση είναι ουσιαστική, καθώς διαφοροποιεί τις περιπτώσεις στις οποίες ο Δήμος λειτουργεί ως φορέας είσπραξης και απόδοσης του τέλους από εκείνες στις οποίες επιβαρύνεται ο ίδιος με τη σχετική δαπάνη.
4. Μετακλητοί υπάλληλοι: Στους ΑΛΕ προσωπικού Ιδιωτικού Δικαίου Ορισμένου Χρόνου
Σε ερώτημα σχετικά με τη μισθολογική παρακολούθηση των μετακλητών υπαλλήλων, μετά την 7η τροποποίηση του Σχεδίου Λογαριασμών του Λογιστικού Πλαισίου της Γενικής Κυβέρνησης, το Υπουργείο Εσωτερικών διευκρινίζει ότι:
Για τους μετακλητούς υπαλλήλους χρησιμοποιούνται οι ΑΛΕ που αφορούν τους υπαλλήλους Ιδιωτικού Δικαίου Ορισμένου Χρόνου (ΙΔΟΧ).
Η οδηγία αφορά την οικονομική ταξινόμηση των σχετικών δαπανών και διευκολύνει τις υπηρεσίες κατά την εγγραφή των πιστώσεων μισθοδοσίας στον προϋπολογισμό.
5. Ειδική εισφορά λόγω διάνοιξης κοινόχρηστων χώρων
Το Υπουργείο απαντά και σε ερώτημα για την ειδική εισφορά που επιβάλλεται σε ωφελούμενους ιδιοκτήτες ακινήτων, ανάλογα με τον βαθμό ωφέλειάς τους, κατόπιν διάνοιξης ευρέων κοινόχρηστων χώρων.
Η εισφορά αφορά περιπτώσεις δημιουργίας ή διάνοιξης μεγάλων λεωφόρων, αλσών, πλατειών και άλλων αντίστοιχων κοινόχρηστων χώρων.
Σύμφωνα με τη διευκρίνιση, το σχετικό έσοδο αποτυπώνεται στον:
ΑΛΕ 1160289 – «Λοιποί έκτακτοι φόροι κεφαλαίου».
Με τον τρόπο αυτό προσδιορίζεται η οικονομική ταξινόμηση ενός ειδικού εσόδου που συνδέεται με πολεοδομικές παρεμβάσεις και την ωφέλεια ιδιοκτησιών.
6. Προϋπολογισμοί ΝΠΙΔ των ΟΤΑ, ΚΕΔΕ, ΠΕΔ και ΕΝΠΕ
Ξεχωριστή ενότητα των απαντήσεων αφορά τον τύπο προϋπολογισμού που πρέπει να ακολουθούν τα Νομικά Πρόσωπα Ιδιωτικού Δικαίου των ΟΤΑ, συμπεριλαμβανομένων της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ), των Περιφερειακών Ενώσεων Δήμων (ΠΕΔ) και της Ένωσης Περιφερειών Ελλάδας (ΕΝΠΕ).
Το Υπουργείο παραπέμπει στο Παράρτημα Β΄ της υπουργικής απόφασης 2/45253/ΔΠΓΚ/26.06.2025 (ΦΕΚ Β΄ 3364), όπως ισχύει, που αφορά το Σχέδιο Λογαριασμών του Λογιστικού Πλαισίου της Γενικής Κυβέρνησης και την κοινή οικονομική ταξινόμηση των προϋπολογισμών.
Σύμφωνα με την απάντηση:
- Προβλέπεται υπόδειγμα αναλυτικού προϋπολογισμού με ανάπτυξη έως και τον δεύτερο βαθμό ανάλυσης.
- Παρέχεται δυνατότητα περαιτέρω ανάπτυξης σε κατώτερο βαθμό ανάλυσης, ανάλογα με τις ανάγκες κάθε φορέα και για σκοπούς εσωτερικής παρακολούθησης.
- Περιλαμβάνεται επίσης υπόδειγμα συνοπτικού προϋπολογισμού με βάση τους λογαριασμούς του Ελληνικού Γενικού Λογιστικού Σχεδίου (ΕΓΛΣ, π.δ. 1123/1980) και ανά πηγή χρηματοδότησης.
Οι διευκρινίσεις αυτές καθορίζουν το πλαίσιο παρουσίασης και ανάλυσης των οικονομικών στοιχείων των συγκεκριμένων φορέων για το 2027.
7. Δυνατότητα ελλειμματικού προϋπολογισμού με κάλυψη από χρηματικά διαθέσιμα
Ιδιαίτερη σημασία έχει η απάντηση του Υπουργείου σχετικά με τη δυνατότητα των προαναφερόμενων φορέων να καταρτίσουν ελλειμματικό προϋπολογισμό για το οικονομικό έτος 2027.
Σύμφωνα με τη διευκρίνιση, το ύψος του ελλείμματος μεταξύ εσόδων και εξόδων δεν μπορεί να υπερβαίνει το ποσό των χρηματικών διαθεσίμων που εκτιμάται ότι θα διαθέτει ο φορέας στις 31 Δεκεμβρίου 2026.
Αυτό σημαίνει ότι παρέχεται δυνατότητα κάλυψης της διαφοράς εσόδων και εξόδων με υφιστάμενα χρηματικά διαθέσιμα, υπό τον συγκεκριμένο περιορισμό.
Για παράδειγμα, εάν ένας από τους φορείς αυτούς εκτιμά ότι στις 31.12.2026 θα διαθέτει χρηματικά διαθέσιμα ύψους 200.000 ευρώ, το έλλειμμα του προϋπολογισμού του 2027 δεν μπορεί, σύμφωνα με την παραπάνω διευκρίνιση, να υπερβαίνει το συγκεκριμένο ποσό.
Η δυνατότητα αυτή αφορά τους φορείς στους οποίους αναφέρεται η απάντηση του Υπουργείου και δεν πρέπει να εκλαμβάνεται ως γενική δυνατότητα κατάρτισης ελλειμματικών προϋπολογισμών από όλους τους Δήμους.
Οι βασικοί ΑΛΕ που διευκρινίζει το Υπουργείο
Συνοπτικά, οι απαντήσεις του Υπουργείου Εσωτερικών προσδιορίζουν τους ακόλουθους λογαριασμούς:
| Αντικείμενο | ΑΛΕ |
|---|---|
| Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης | 1130106 |
| Χρηματικά διαθέσιμα καταργημένων σχολικών επιτροπών | 1390989 |
| Ψηφιακό Τέλος Συναλλαγής που εισπράττεται από τρίτους και αποδίδεται στο Δημόσιο | 5930106 |
| Ψηφιακό Τέλος Συναλλαγής που βαρύνει τον ΟΤΑ | 2710989 |
| Ειδική εισφορά λόγω διάνοιξης κοινόχρηστων χώρων | 1160289 |
| Μετακλητοί υπάλληλοι | ΑΛΕ προσωπικού ΙΔΟΧ |
Κρίσιμες διευκρινίσεις για την κατάρτιση των προϋπολογισμών του 2027
Οι απαντήσεις του Υπουργείου Εσωτερικών αναδεικνύουν τις πρακτικές προσαρμογές που απαιτούνται από τις οικονομικές υπηρεσίες των ΟΤΑ ενόψει της κατάρτισης των προϋπολογισμών του 2027.
Η εφαρμογή της νέας οικονομικής ταξινόμησης, η ενσωμάτωση των αλλαγών που προκύπτουν από τη νομοθεσία και η ορθή αποτύπωση των εσόδων και δαπανών δημιουργούν ανάγκη για ενιαίες οδηγίες προς τους Δήμους και τα νομικά τους πρόσωπα.
Ιδιαίτερα η προσωρινή χρήση του ΑΛΕ του Τέλους Ακίνητης Περιουσίας για το νέο Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης καταδεικνύει ότι η προσαρμογή του Σχεδίου Λογαριασμών στις νέες νομοθετικές ρυθμίσεις δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί.
Παράλληλα, οι διευκρινίσεις για τα χρηματικά διαθέσιμα των σχολικών επιτροπών και τη δυνατότητα κάλυψης ελλειμμάτων συγκεκριμένων φορέων παρέχουν κατευθύνσεις για ζητήματα που επηρεάζουν άμεσα τον οικονομικό προγραμματισμό του 2027.
Οι οικονομικές υπηρεσίες των ΟΤΑ καλούνται να λάβουν υπόψη τις συγκεκριμένες απαντήσεις κατά τη σύνταξη των προϋπολογισμών τους, παρακολουθώντας παράλληλα τυχόν νέες τροποποιήσεις του Σχεδίου Λογαριασμών και συμπληρωματικές οδηγίες των αρμόδιων υπουργείων.
πηγή: myota
