Νέες οδηγίες για την ασφάλιση όσων παρέχουν κοινωφελή εργασία στους Δήμους
Σημαντικές διευκρινίσεις για την ασφάλιση των προσώπων που παρέχουν κοινωφελή εργασία εξέδωσε ο e-ΕΦΚΑ με την Εγκύκλιο 11/26.03.2026, αποσαφηνίζοντας το πλαίσιο υπαγωγής τους στην ασφάλιση κατά του κινδύνου ατυχήματος, τον τρόπο υπολογισμού των ασφαλιστέων αποδοχών και ημερών ασφάλισης, αλλά και τις υποχρεώσεις των φορέων που τους απασχολούν. (e-EFKA)
Η εγκύκλιος αφορά τα πρόσωπα, ενήλικα ή ανήλικα, που παρέχουν κοινωφελή εργασία είτε ως μέτρο έκτισης ποινής είτε ως αναμορφωτικό μέτρο, βάσει του άρθρου 31 του ν. 4596/2019. Ο e-ΕΦΚΑ υπενθυμίζει ότι τα πρόσωπα αυτά υπάγονται υποχρεωτικά στην ασφάλιση ως μισθωτοί αποκλειστικά για τον κίνδυνο ατυχήματος.
Η βασική αλλαγή που αναδεικνύει η εγκύκλιος αφορά τον υπόχρεο καταβολής των εισφορών. Ενώ έως τις 15 Σεπτεμβρίου 2025 το κόστος βάρυνε το Υπουργείο Δικαιοσύνης, από τις 16 Σεπτεμβρίου 2025 και εφεξής υπόχρεος για την ασφάλιση, την καταβολή των εισφορών και την υποβολή των ΑΠΔ είναι πλέον ο εκάστοτε Φορέας Παροχής Κοινωφελούς Εργασίας. Αυτό σημαίνει ότι δήμοι, περιφέρειες, ΝΠΔΔ, αλλά και λοιποί φορείς που εντάσσονται στο σύστημα κοινωφελούς εργασίας αναλαμβάνουν πλέον άμεσα τη σχετική ασφαλιστική ευθύνη.
Σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο, η κοινωφελής εργασία παρέχεται χωρίς αμοιβή, ωστόσο για ασφαλιστικούς σκοπούς προβλέπεται εισφορά 1% επί του μισθού άγαμου μισθωτού, όπως αυτός ισχύει κάθε φορά. Για πλήρη απασχόληση, με βάση τον κατώτατο μισθό των 880 ευρώ, η εργοδοτική εισφορά αντιστοιχεί σε 8,80 ευρώ τον μήνα, με Κωδικό Πακέτου Κάλυψης 210. Η ασφάλιση αυτή δεν καλύπτει άλλους κλάδους πέραν του ατυχήματος και το ποσοστό επιβαρύνει αποκλειστικά τον εργοδότη, δηλαδή τον φορέα υποδοχής.
Η εγκύκλιος δίνει ιδιαίτερη έμφαση στον τρόπο υπολογισμού των ασφαλιστέων αποδοχών και των ημερών ασφάλισης. Το ποσό των 880 ευρώ αφορά μόνο την περίπτωση πλήρους απασχόλησης, δηλαδή 40 ώρες εβδομαδιαίως, πενθήμερο, με ασφάλιση 25 ημερών. Σε κάθε άλλη περίπτωση, οι αποδοχές υπολογίζονται αναλογικά με τις πραγματικές ώρες απασχόλησης. Για τους μερικώς απασχολούμενους εφαρμόζονται οι γενικές διατάξεις του πρώην ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, με βάση και τα τεκμαρτά ημερομίσθια της 1ης ασφαλιστικής και της 1ης ειδικής ασφαλιστικής κλάσης. Από 1/1/2026, το τεκμαρτό ημερομίσθιο της 1ης ασφαλιστικής κλάσης ανέρχεται σε 12,87 ευρώ και της 1ης ειδικής σε 9,34 ευρώ.
Μάλιστα, η εγκύκλιος παραθέτει αναλυτικά παραδείγματα: σε κοινωφελή εργασία 20 ωρών την εβδομάδαπροβλέπονται ασφαλιστέες αποδοχές 440 ευρώ και 22 ημέρες ασφάλισης, ενώ για 30 ώρες την εβδομάδα οι αποδοχές ανέρχονται σε 660 ευρώ, επίσης με 22 ημέρες ασφάλισης. Σε πιο περιορισμένα ωράρια, όπως εργασία 18 ωρών την εβδομάδα σε τρεις ημέρες, οι ασφαλιστέες αποδοχές υπολογίζονται σε 396 ευρώ με 12 ημέρες ασφάλισης. Για πολύ μικρή απασχόληση, εφαρμόζονται ειδικοί κανόνες με βάση τις ασφαλιστικές κλάσεις και ενδεχόμενη προσαύξηση ημερών ασφάλισης.
Παράλληλα, αποσαφηνίζεται ότι επειδή το συμφωνητικό παροχής κοινωφελούς εργασίας δεν αποτελεί σύμβαση εξαρτημένης εργασίας, τα πρόσωπα αυτά δεν ασφαλίζονται για δώρα εορτών και επίδομα αδείας, ενώ δεν εφαρμόζονται ούτε οι διατάξεις περί ανυπαίτιου κωλύματος λόγω ασθένειας. Σε περίπτωση ασθένειας ή άλλου σοβαρού κωλύματος, οι χαμένες ώρες κοινωφελούς εργασίας μεταφέρονται σε μεταγενέστερο χρόνο.
Ως προς την πρακτική εφαρμογή, ο e-ΕΦΚΑ ορίζει ότι στην ΑΠΔ θα χρησιμοποιείται ο κωδικός ειδικότητας 000098και ο ΚΠΚ 210, με ασφάλιση αποκλειστικά για τον κίνδυνο ατυχήματος. Στο πεδίο των αποδοχών δηλώνεται ο εκάστοτε κατώτατος μισθός ή οι τεκμαρτές αποδοχές, ανάλογα με την περίπτωση, ενώ οι ημέρες ασφάλισης θα πρέπει να απεικονίζουν με ακρίβεια τις πραγματικές ημέρες απασχόλησης.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η μεταβατική πρόβλεψη της εγκυκλίου: οι φορείς παροχής κοινωφελούς εργασίας μπορούν έως τις 30 Νοεμβρίου 2026 να υποβάλουν μέσω διαδικτύου τις αντίστοιχες Συμπληρωματικές (04) ΑΠΔ Κοινών Επιχειρήσεων και να καταβάλουν τις σχετικές εισφορές χωρίς κυρώσεις. Πρόκειται για μια ουσιαστική περίοδο προσαρμογής, ειδικά για φορείς που δεν είχαν έως τώρα αναλάβει άμεσα την υποχρέωση αυτή.
Η εγκύκλιος υπενθυμίζει ακόμη ότι η ισχύς της σχετικής ΚΥΑ ξεκινά από τις 12 Μαρτίου 2023, ενώ η κοινωφελής εργασία, μετά την περίοδο αναστολής που είχε μεσολαβήσει, τέθηκε εκ νέου σε ισχύ από τις 2 Μαΐου 2024, ημερομηνία δημοσίευσης του ν. 5108/2024.
Για τους ΟΤΑ και τους λοιπούς φορείς που συμμετέχουν στο σύστημα κοινωφελούς εργασίας, η εγκύκλιος 11/2026 δεν είναι απλώς μια τεχνική οδηγία. Συνιστά έναν σαφή οδηγό συμμόρφωσης, που μεταφέρει πλέον το βάρος της ασφαλιστικής διαχείρισης στον φορέα απασχόλησης και απαιτεί σωστή παρακολούθηση ωραρίων, παρουσιολογίων, ημερών ασφάλισης και δηλώσεων ΑΠΔ.
πηγή: myota
