Η όμορφη αυτή εκκλησία βρίσκεται χτισμένη στο βουνό, 2 περίπου χλμ πάνω από τη Φλοκα, σε μια καταπληκτική τοποθεσία με περίοπτη θέα και με πολύ πράσινο. Υπάγεται στην Ενορία Αγίου Δημητρίου Μονεμβασίας.
Είναι μία εκκλησία Βυζαντινών χρόνων που όπως λέγεται την είχε ιδρύσει μία Βασιλοπούλα, κόρη του Αυτοκράτορα Μανουήλ Β' του Παλαιολόγου, που την είχε στείλει ο πατέρας της μαζί με τα άλλα της αδέρφια στη Μονεμβασια, στο θείο τους Θεόδωρο Α', Δεσπότη του Μυστρα, αφού έπασχαν από κάποια σοβαρή ασθένεια, μάλλον φυματίωση, προκειμένου να υγιανθουν.
Η Βασιλοπούλα όμως, ίσως κι ένεκα της κατάστασης της υγείας της, είχε έφεση προς το μοναχισμο γι αυτό άρχισε να ιδρύει εκκλησίες σε διάφορα μέρη όπως: στην Κρισσα (Φοινικι) όπου ξεκρισιασε, στη Χειματισσα (Φλοκα) όπου ξεχειμασε, στα Τερια όπου εταιριαξε, στην Παντανασσα όπου επτά φορές μετάνιωσε και στο Παραδείσι όπου παρέδωσε (πέθανε ). Όλες όμως αυτές οι εκκλησίες ιδρύθηκαν σε μέρη με άφθονα νερά, εξαιρουμένης της Παντανασσας, ίσως και γι αυτό να λέγεται ότι είπε τη φράση :"Στην Παντανασσα επτά φορές μετάνιωσα", αφιερωμένες όλες στην Παναγία.
(Σχετική αναφορά γι αυτό γίνεται στο πρόσφατο βιβλίο μου.)
Από προφορικά και γραπτά στοιχεία που υπάρχουν, επί Βασιλείας Οθωνα, η εκκλησία όπως και η γύρω περιοχή, περιήλθε ένεκα αγοράς σε κάποιον μοναχό ονόματι Θεοδόσιο, αφού το Ελληνικό κράτος παραχωρουσε με ένα μικρό τίμημα, τα χρόνια εκείνα ανά τακτά χρονικά διαστήματα, πολλές ιδιοκτησίες του σε ιδιώτες, όπως παρόμοια είχε συμβεί και με τους Πύργους του Χατζη Αλη Αγα και του Λοτζη Αγα, στο Χατζαλαγα και στα Λοτζα αντίστοιχα (τα λεγόμενα παραχωρητηρια).
Στα νεότερα χρόνια περιήλθε στη σύζυγο (Κα Μαίρη) του Μανωλη Δρακωνακη καθώς και σε δύο αδέρφια (ξαδέρφια της Κας Μαίρης ) τον Ευθύμιο και Μενέλαο Ρωσσσετο, οι οποίοι τα τελευταία χρόνια της ζωής τους μοιράζονταν το χρόνο διαβίωση τους μεταξύ Μοναστηριού και Μονεμβασιας. Στα ενδιάμεσα χρόνια του αιώνα που έφυγε (1947) στο Μοναστήρι έμεναν και κάποια άλλα πρόσωπα, όπως δύο αδερφές Μοναχές από την οικογένεια των κατόχων του Μοναστηριού, τις οποίες θυμήθηκε ο Χαράλαμπος Τσαγκαρης ( από ιστορία που ο ίδιος αρκετές φορές μου είχε διηγηθεί) όταν την περίοδο αυτή σε ηλικία15 ετών περίπου, έμενε εκεί κοντά σε ένα σπιτάκι ( προς Παπαδιανικα κατεύθυνση ) κάποιου Παπαδιανικιωτη, ονόματι Κοντες, όπου εργαζόταν στη διάρκεια της σποράς στα κτήματα του και ένεκα πείνας (αφού ακόμη και τα σύκα που προορίζονταν για το σκύλο σώθηκαν) εξαναγκάζόταν, προκειμένου να μην πεθάνει από την πείνα, να πηγαίνει πολλές φορές κρυφά από το αφεντικό του τη νύχτα στο Μοναστήρι, ζητώντας από την Κυρία Νιτσα να του δώσουν λίγο φαγητό από το "περίσσευμα" του φτωχικου τους πιάτου, πράγμα το οποίο με μεγάλη ευχαρίστηση οι δύο αυτές αδερφές του παρείχαν για αρκετό χρονικό διάστημα.
Τα τελευταία χρόνια, η εκκλησία μαζί με τα άλλα κτίσματα καθώς και τη γύρω τεράστια ιδιοκτητη έκταση, περιήλθε σε κληρονόμους από την οικογένεια Ρωσσετου (αφού από πληροφορίες μου η Κυρία Μαίρη δεν είχε παιδιά) και πρόσφατα αγοράστηκε από Ιερέα καταγόμενο από την Πλυτρα, που από μαρτυρία της Κατερίνας Κουμουτσάκου είναι ο Αρχιμανδριτης πατήρ Πρόδρομος που λειτουργεί στην Χρυσοκαστριωτισσα, στην Πλάκα, τον οποίο γνώρισα την περασμένη Άνοιξη (2022), όταν ανέβηκα έως εκεί, ο οποίος είχε κινήσει, όπως διεπιστωσα, τη διαδικασία συντήρησης τόσο της εκκλησίας όσο και των άλλων κτισμάτων που βρίσκονται εκεί και ελπίζω ότι σύντομα οι επισκέπτες και πιστοί της στενής και ευρύτερης περιοχής θα έχουν την τύχη και τη χαρά να απολαύσουν την πανεμορφη αυτήν περιοχή και να γνωρίσουν από κοντά την ιστορική και πανέμορφη εκκλησία, της ΠΑΝΑΓΊΑΣ ΧΕΙΜΑΤΙΣΣΑΣ, εάν φυσικά βελτιωθουν περισσότερο και συντηρηθουν οι αγροτικοι δρόμοι που οδηγούν έως εκεί τόσο από πλευράς Παπαδιανικων όσο κυρίως από μεριά της Φλοκας.
Πηγή:Nikos Argeitis facebook
