Έναν νέο, πρακτικό και εξαιρετικά επίκαιρο οδηγό για τον ρόλο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στην ενεργειακή μετάβαση δημοσίευσε σήμερα το ευρωπαϊκό δίκτυο οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών Beyond Fossil Fuels, σε συνεργασία με την Electra Energy, το ελληνικό γραφείο της Greenpeace και το WWF Ελλάς.
Ο οδηγός, με τίτλο «Ο ρόλος των δήμων στην ενεργειακή μετάβαση: 6 οφέλη, 6 βήματα», περιγράφει τα πολλαπλά οφέλη που μπορούν να έχουν οι δήμοι της Ελλάδας από τη συμμετοχή τους στην ενεργειακή μετάβαση των τοπικών κοινωνιών τους, αλλά και τα συγκεκριμένα βήματα που χρειάζεται να κάνουν για να συμβάλουν ενεργά στη δίκαιη και βιώσιμη μετάβαση προς ένα μέλλον χωρίς ορυκτά καύσιμα.
Ένας οδηγός για δίκαιη και συμπεριληπτική μετάβαση
Η έκδοση αντλεί παραδείγματα και εμπειρίες από δήμους της Ελλάδας και της Ευρώπης —όπως το Χαλάνδρι, τα Ιωάννινα, τα Τρίκαλα και η Αστυπάλαια— που έχουν ήδη κάνει σημαντικά βήματα στην κατεύθυνση της τοπικής ενεργειακής αυτονομίας. Στόχος του οδηγού είναι να λειτουργήσει ως πυξίδα πολιτικής και δράσης για κάθε δήμο που επιθυμεί να επενδύσει στη βιωσιμότητα, την κοινωνική συνοχή και την ενεργειακή δικαιοσύνη.
Οι συγγραφείς του τονίζουν ότι οι δήμοι αποτελούν θεσμό-κλειδί για τη μετάβαση, καθώς διαθέτουν την εγγύτητα προς τους πολίτες, γνωρίζουν τις ανάγκες της τοπικής κοινωνίας και μπορούν να κινητοποιήσουν δίκτυα συνεργασίας μεταξύ δημοτών, επιχειρήσεων και φορέων.
Οι νέες προκλήσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης
Οι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΟΤΑ) καλούνται να αντιμετωπίσουν έναν αυξανόμενο αριθμό προκλήσεων:
- Ενεργειακή φτώχεια,
- Κλιματική κρίση,
- Ανταγωνιστικότητα της τοπικής οικονομίας,
- Ανάγκη για δίκαιη μετάβαση των τοπικών κοινωνιών.
Την ίδια στιγμή, η Ευρωπαϊκή Ένωση, στο πλαίσιο της στρατηγικής REPowerEU, καλεί τους δήμους να θεσπίσουν ενεργειακές κοινότητες μέχρι το 2025, να καταρτίσουν σχέδια δράσης για ενεργειακή αποδοτικότητα, βιώσιμη θέρμανση και πράσινες μεταφορές. Για να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις αυτές, οι ΟΤΑ χρειάζονται πρόσβαση σε τεχνικά και οικονομικά εργαλεία, καθώς και αξιόπιστη πληροφόρηση.
6 οφέλη – 6 βήματα για μια δίκαιη ενεργειακή μετάβαση
Ο οδηγός συνοψίζει τα οφέλη της συμμετοχής των δήμων στην ενεργειακή μετάβαση, δίνοντας έμφαση στην κοινωνική δικαιοσύνη, τη συμπερίληψη και τη διάχυση των ωφελειών στους πολίτες.
Μεταξύ των σημαντικότερων ωφελειών που αναδεικνύονται:
- Η ενεργειακή αυτονομία και η θωράκιση του δήμου και των δημοτών του απέναντι στην ενεργειακή ανασφάλεια.
- Η ενίσχυση της τοπικής οικονομίας μέσω επενδύσεων σε έργα καθαρής ενέργειας.
- Η δημιουργία πράσινων θέσεων εργασίας και η τόνωση της κοινωνικής συνοχής.
Ο οδηγός προτείνει επίσης έξι πρακτικά βήματα που μπορούν να εφαρμόσουν οι δήμοι, μεταξύ των οποίων:
- Η δημιουργία υπηρεσίας “one-stop shop” για την υποστήριξη πολιτών και επιχειρήσεων στη διαδικασία ενεργειακής μετάβασης.
- Η ενεργειακή αναβάθμιση δημοτικών κτιρίων και η αξιοποίηση δημόσιων χώρων (όπως στέγες και χώροι στάθμευσης) για την παραγωγή ανανεώσιμης ενέργειας.
- Η προώθηση δράσεων εκπαίδευσης και ενημέρωσης για τη συμμετοχή των πολιτών.
Κάλεσμα για δράση
Με τη δημοσίευση αυτού του σύντομου αλλά ουσιαστικού οδηγού, οι οργανώσεις Beyond Fossil Fuels, Electra Energy, Greenpeace και WWF Ελλάς στοχεύουν να κινητοποιήσουν δημάρχους, δημοτικά συμβούλια, επιστημονικούς φορείς και πολίτες να προχωρήσουν με συντονισμένα βήματα προς μια δίκαιη, αποκεντρωμένη και συμμετοχική ενεργειακή μετάβαση.
Η ενεργειακή μετάβαση δεν είναι μόνο τεχνολογική αλλαγή — είναι μια πολιτική και κοινωνική επιλογή που μπορεί να μεταμορφώσει τις ελληνικές πόλεις, προσφέροντας ενεργειακή ασφάλεια, νέες ευκαιρίες απασχόλησης και καλύτερη ποιότητα ζωής για όλους.
πηγή: myota
